Elektroniczna Politechnika Warszawska
Strona www.pw.edu.pl powstała w ramach projektu „Politechnika Warszawska Ambasadorem Innowacji na Rzecz Dostępności”, finansowanego ze środków Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój (PO WER 2014-2020).
Niedawno E. Guilmeau opublikował komentarz (J. Mater. Chem. A, 2023, DOI: 10.1039/D2TA03048A) do naszej pracy dotyczącej roli rozmiaru sieci krystalicznej w koluzytach na bazie cyny (Sn) w kontekście osiągania wysokiego współczynnika mocy (J. Mater. Chem. A, 2022, DOI: 10.1039/D2TA01210C). Autor komentarza wyraził odmienną opinię na temat zarówno naszych wyników eksperymentalnych, jak i teoretycznych, które wskazują na częściową zależność między współczynnikiem Seebecka koluzytów na bazie cyny (Cu26V2Sn6S32) a parametrami komórki strukturalnej, niezależnie od składu chemicznego, domieszkowania czy zastosowanej metody syntezy. W niniejszej odpowiedzi chcemy odnieść się do przedstawionych przez niego uwag.
Artykuł:
Journal of Materials Chemistry A: materials for energy and sustainability
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Piotr Śpiewak, Wojciech Święszkowski
Dyscyplina:
Na podstawie analizy dotychczas opracowanych konstrukcji robotów i urządzeń elektronicznych należy zauważyć, że większość z nich wymaga zastosowania magazynu energii elektrycznej. Niestety, większość obecnie dostępnych na rynku urządzeń bazuje na sztywnych elementach, które w znacznym stopniu ograniczają możliwości ich integracji z miękką robotyką oraz elektroniką noszoną. Aby sprostać tym wyzwaniom, zaproponowano nowy typ elastycznej struktury do magazynowania energii elektrycznej, składającej się z małych ogniw bateryjnych połączonych przewodzącymi ścieżkami z ciekłego metalu. Struktura ta może osiągać niską wartość modułu Younga (około 0,13 MPa), przy jednoczesnym zachowaniu stabilności elektrochemicznej nawet przy dużych odkształceniach (maksymalne zmniejszenie pojemności – 2%). Zaproponowano zarówno strukturę warstwową, jak i strukturę typu „kanapka” z ziarnistym rdzeniem, która dzięki zjawisku solidyfikacji granulatu pozwala na zmianę sztywności konstrukcji (nawet o prawie 300%). Artykuł opisuje koncepcję i zasadę działania zaproponowanej elastycznej struktury do magazynowania energii, a następnie przedstawia jej charakterystykę mechaniczną i elektryczną, spektroskopię impedancyjną oraz cykliczne testy galwanostatyczne ogniw bateryjnych. Do charakterystyki elektrod wykorzystano skaningową mikroskopię elektronową (SEM) oraz dyspersyjną spektroskopię rentgenowską (EDS). W artykule zawarto także symulacje numeryczne oraz potencjalne zastosowania analizowanej struktury.
Artykuł:
Soft Robotics
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Piotr Bartkowski, Łukasz Pawliszak, Marta Ciemiorek-Bartkowska
Dyscyplina:
Wraz z nieustannym rozwojem elektroniki osobistej i ubieralnej, potrzeba innowacyjnych materiałów, które mogą wytrzymać odkształcenia mechaniczne bez utraty wydajności, jest większa niż kiedykolwiek. Niniejsze badanie przedstawia nowatorskie podejście do wielofunkcyjnych materiałów kompozytowych przeznaczonych do elastycznej i noszonej elektroniki poprzez opracowanie wysoce rozciągliwego kompozytu srebrowego domieszkowanego nanorurkami węglowymi (Ag-MWCNT).
Dzięki wprowadzeniu wielościennych nanorurek węglowych (MWCNT) do pasty srebrowej opartej na nośniku z termoplastycznego poliuretanu (TPU), osiągnęliśmy znaczącą poprawę zarówno stabilności elektrycznej, jak i trwałości mechanicznej. Opracowany kompozyt wykazywał wyjątkowe właściwości, w tym 40% redukcję dryfu rezystancji oraz stabilną rezystancję na poziomie 2–8 Ω, przy działaniu naprężeń mechanicznych. Za pomocą technik sitodruku i termotransferu udało się stworzyć przewodzące ścieżki na tekstyliach o podwyższonej wytrzymałości.
Kluczową innowacją w tym badaniu jest unikalne połączenie płatków srebra i funkcjonalizowanych nanorurek węglowych, które razem tworzą efektywną sieć przewodzącą. Otrzymany materiał charakteryzuje się wyjątkową rozciągliwością, osiągając wydłużenie do 60%, przy jednoczesnym zachowaniu niskiej rezystancji powierzchniowej na poziomie 0,1 Ω/□.
Wyniki te stanowią istotny krok w rozwoju innowacyjnych materiałów dla rozwijających się technologii elektroniki elastycznej, rozciągliwej i noszonej oraz Internetu Rzeczy (IoT).
Artykuł:
Nanotechnology, Science and Applications
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Małgorzata Jakubowska, Daniel Janczak, Aleksandra Anna Kądziela, Sandra Katarzyna Lepak-Kuc, Tomasz Raczyński, Jerzy Józef Szałapak, Katarzyna Wójkowska, Grzegorz Wróblewski
Dyscyplina:
W artykule przedstawiono przegląd technik opartych na zjawisku załamania światła, stosowanych w układach odchylania wiązki laserowej, w tym w skanerach laserowych. Autor proponuje nową typologię tych rozwiązań, opartą na zasadzie działania, i kieruje czytelnika do literatury dotyczącej poszczególnych podtypów oraz wybranych, reprezentatywnych przykładów. Przegląd ograniczono do technik pracujących w trybie ciągłym lub quasi-ciągłym.
Wyróżniono dwa podstawowe typy technik odchylania wiązki - oparte na zmiennym kącie padania na element załamujący oraz oparte na zmiennym współczynniku załamania. Techniki z pierwszej grupy obejmują rozwiązania takie jak: kliny obrotowe, pryzmaty Risleya, regulowany klinem optycznym przy użyciu podwójnych soczewek, kliny cieczowe, elementy załamujące z odsuniętymi osiami oraz układy ze zmienną krzywizną powierzchni załamującej. W drugiej grupie mieszczą się techniki, w których zmienia się współczynnik załamania mediów tworzących granicę załamującą, oraz rozwiązania wykorzystujące gradientowy współczynnik załamania w obrębie jednego medium.
Dla każdej z omawianych technik przedstawiono kluczowe parametry techniczne, takie jak rozdzielczość, maksymalny kąt odchylenia, szybkość działania, a także inne istotne właściwości użytkowe.
Artykuł:
Precision Engineering-Journal of the International Societies for Precisionengineering and Nanotechnology
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Marek Dobosz
Dyscyplina:
Nowoczesne układy elektroniczne projektowane do różnorodnych zastosowań, takich jak: telekomunikacja, systemy radarowe czy eksperymenty w fizyce wysokich energii, wymagają coraz wyższej stabilności fazowej sygnałów wielkiej częstotliwości (zmiany czasu propagacji) w systemach dystrybucji referencji fazy. Wymagania te są często na poziomie milistopni lub pojedynczych femtosekund – przy częstotliwościach rzędu setek MHz lub GHz. W związku z tym długoterminowe pomiary zmian fazy stają się coraz trudniejsze i bardziej wrażliwe na zjawiska, które wcześniej nie były uwzględniane w systemach pomiarowych. Wymusza to potrzebę opracowania nowych, bardziej precyzyjnych technik pomiaru i kompensacji dryfu fazowego.
W niniejszej pracy przedstawiono koncepcję nowatorskiego systemu pomiaru dryfu fazy sygnałów w. cz., opartego na unikalnej dwutonowej metodzie analizy sygnałów. Podejście to umożliwia dokładne śledzenie zmian fazy i stanowi alternatywę dla tradycyjnych metod pomiarowych. Proponowane rozwiązanie może być wykorzystywane w systemach wykorzystujących cyfrowe przetwarzanie sygnałów pomiarowych.
W systemie w. cz. wprowadzany jest pomocniczy (drugi) ton sygnałowy, który pozwala na wyodrębnienie zmian fazy wprowadzanych przez poszczególne elementy systemu. W pracy wyjaśniono zasady działania systemu, w tym podstawy matematyczne, a następnie zaprezentowano szczegółowy opis przykładowego systemu, pokazującego, jak koncepcję można wdrożyć w praktyce.
Zmierzone parametry testowanego układu wykazały współczynnik temperaturowy opóźnienia propagacji sygnału na poziomie zaledwie 0,67 fs/°C przy częstotliwości RF wynoszącej 162,5 MHz. Artykuł kończy się omówieniem wydajności systemu oraz wskazaniem jego mocnych stron i ograniczeń. Autorzy przedstawiają również kierunki dalszych badań i potencjalne ulepszenia opracowanego rozwiązania.
Artykuł:
Measurement
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Krzysztof Marek Czuba, Maciej Grzegrzółka, Andžej Šerlat
MBeny – nowa klasa borków metali przejściowych – stanowią interesujący krok naprzód w dziedzinie materiałów dwuwymiarowych (2D). W niniejszym badaniu przedstawiono ich nowatorską, łagodną metodę syntezy hydrotermalnej wspomaganej mikrofalami. Struktura wielowarstwowa (ML) MoAlB@MBene została uzyskana dzięki zastosowaniu mieszaniny kwasu solnego (HCl) i nadtlenku wodoru (H₂O₂), w połączeniu z wcześniejszym zanurzeniem materiału w kwasie solnym (0,1 M HCl) lub zasadzie sodowej (0,1 M NaOH).
Metoda ta różni się od dotychczas stosowanych technik trawienia, które wymagają długich czasów reakcji oraz użycia silnie stężonych kwasów lub zasad. Dotychczasowe próby selektywnego trawienia często prowadziły do całkowitego rozpuszczenia faz MAB, ich niepełnego trawienia lub nawet utleniania. Stąd otrzymanie struktury wielowarstwowej w czasie krótszym niż 4 godziny było dotąd dużym wyzwaniem.
Obecnie zaprezentowany proces umożliwia powstanie wielowarstwowego MBene oraz kontrolowane utlenianie w ciągu zaledwie 4 godzin. W efekcie uzyskano wyraźną energetyczną przerwę wzbronioną (ang. bandgap) w strukturze ML MoAlB@MBene, o różnych energiach, wynoszących 3,54, 3,58, 3,65 i 3,88 eV.
W badaniu przeanalizowano również właściwości absorpcji światła oraz zachowanie materiału w pomiarach czasowo-rozdzielczej fotoluminescencji (TRPL), co potwierdziło jego projektowalne właściwości optyczne i znaczący potencjał dla zastosowania w wysokowydajnych diodach elektroluminescencyjnych, ogniwach fotowoltaicznych, fotokatalizatorach, diodach laserowych i innych technologiach optoelektronicznych.
Artykuł:
Materials Horizons
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Madhurya Chandel, Agnieszka Jastrzębska, Dorota Moszczyńska, Muhammad Abiyyu Kenichi Purbayanto
Dyscyplina:
W artykule przeanalizowano działanie ceramicznych ogniw paliwowych (SOFC) w trybie odwracalnym, wykorzystywanych do produkcji wodoru, który następnie zasila system węglanowych ogniw paliwowych (MCFC) jako element instalacji power-to-gas. Skupiając się na dwufunkcyjnym zastosowaniu, badanie obejmuje zarówno tryb elektrolizy służący do generowania wodoru, jak i tryb ogniwa paliwowego przeznaczony do produkcji energii elektrycznej.
Szczegółowo omówiono kluczowe aspekty techniczne, takie jak zarządzanie ciepłem, stabilność operacyjna oraz efektywność całego systemu. Wyniki wskazują na możliwość wykorzystania stosów SOFC w trybach odwracalnych, co zwiększa możliwości magazynowania energii oraz poprawia ogólną sprawność systemów power-to-gas.
Badania te przyczyniają się do rozwoju zaawansowanych rozwiązań energetycznych opartych na odwracalnych ogniwach paliwowych, które skutecznie odpowiadają na zmienne zapotrzebowanie energetyczne, wspierając jednocześnie integrację odnawialnych źródeł energii. W artykule wskazano również kierunki przyszłych badań dotyczących procesów power-to-gas i syntezy paliw elektronicznych (e-fuels), podkreślając potencjał technologiczny i korzyści płynące z tych rozwiązań dla rozwoju komercyjnej opłacalności tej technologii.
Artykuł:
Chemical Engineering Journal
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Olaf Dybiński, Aliaksandr Martsinchyk, Jarosław Milewski, Pavel Shuhayeu, Arkadiusz Szczęśniak
Dyscyplina:
Artykuł porusza znaczenie magazynowania energii dla przyszłych systemów energetycznych oraz wykorzystanie odnawialnych źródeł energii, ze szczególnym uwzględnieniem technologii magazynowania energii w postaci sprężonego powietrza (CAES). Przedstawia on aktualne prace nad rozwojem ekonomicznie opłacalnych metod magazynowania energii, z naciskiem na ich zastosowanie w systemach energetycznych o mniejszej skali.
W artykule zaprezentowano przegląd literatury, który ma na celu opracowanie przepływowej maszyny roboczej dla niskopojemnościowych systemów magazynowania energii w sprężonym gazie, z wykorzystaniem dostępnych na rynku komponentów w celu minimalizacji kosztów. Podkreślono, że temat magazynowania energii współpracującego z odnawialnymi źródłami energii wpisuje się w założenia Europejskiego Zielonego Ładu oraz Porozumienia Paryskiego, co otwiera możliwości ubiegania się o finansowanie i nawiązywania partnerstw przemysłowych.
Artykuł:
Applied Energy
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Piotr Lis, Jarosław Milewski, Ryś Paweł, Pavel Shuhayeu
Dyscyplina:
Architektura korporacyjna (ang. enterprise architecture, EA) to systematyczne i holistyczne podejście do projektowania systemów informacyjnych organizacji oraz zarządzania ich komponentami. Jej celem jest wspieranie optymalizacji zasobów, zarządzania ryzykiem oraz wprowadzania zmian. Architektura korporacyjna uwzględnia różne atrybuty jakościowe, zestawiając je w taki sposób, aby osiągnąć jak najkorzystniejszą strukturę organizacji. Niemniej, ewaluacji architektury korporacyjnej brak jest jednolitego i systematycznego podejścia.
W niniejszym badaniu zastosowano systematyczny przegląd literatury (ang. systematic literature review, SLR), analizując szczegółowo 109 artykułów wyselekcjonowanych spośród 3644 prac opublikowanych od 2005 roku. Kluczowym wynikiem badań jest odkrycie, że szeroka, globalna adopcja metod ewaluacji architektury korporacyjnej zależy w dużej mierze od automatyzacji procesów oceny i modelowania architektury, ze szczególnym uwzględnieniem aspektu gromadzenia danych.
Automatyzacja oceny architektury korporacyjnej pozwoli organizacjom usprawnić procesy, podejmować decyzje architektoniczne w oparciu o dane oraz skuteczniej reagować na zmiany, co przełoży się na wzrost ich konkurencyjności i długoterminowy sukces na rynku. Badanie identyfikuje różnorodne metody ewaluacji, analizuje ich praktyczne zastosowanie, określa kryteria oceny oraz wskazuje kierunki dalszych badań.
Artykuł:
ACM Computing Surveys
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Andrzej Zalewski
Dyscyplina:
Odzysk wody ze ścieków stał się istotnym elementem gospodarki o obiegu zamkniętym w regionie Morza Bałtyckiego. Istnieje jednak niewiele danych dotyczących możliwości wykorzystania wody odzyskanej ze ścieków komunalnych. W związku z tym przeprowadzono ankietę, aby poznać opinie operatorów oczyszczalni ścieków w Polsce. Zapytano ich, czy odzyskują wodę na potrzeby wewnętrzne lub zewnętrzne oraz jakie widzą szanse i bariery w tej działalności. Opinie 107 operatorów wskazują, że w miejskich oczyszczalniach ścieków trwają prace nad zamykaniem obiegów wewnętrznych. Rozwiązania te są technicznie stosunkowo łatwe do wdrożenia i przynoszą mierzalne korzyści (np. oszczędność wody pitnej). Jednak odzysk wody na cele zewnętrzne jest rzadki i znajduje się na bardzo wczesnym etapie rozwoju. Mimo to potencjał jest znaczący, chociaż istnieje wiele barier finansowych, organizacyjnych, technicznych oraz mentalnych. Największym wyzwaniem jest zapewnienie bezpiecznego wykorzystania odzyskanej wody oraz ekonomiczna opłacalność proponowanych rozwiązań. Ankieta pokazała także potrzebę edukowania i angażowania społeczeństwa w tym zakresie.
Artykuł:
Journal of Environmental Management
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Klara Ramm
Dyscyplina:
Jak zapobiec degradacji materiałów w warunkach ekstremalnych temperatur, a jednocześnie zachować ich zdolność do przekształcania ciepła w energię elektryczną? Z takim pytaniem zmierzył się zespół badaczy z Wydziału Inżynierii Materiałowej PW, który zbadał, jak zachowują się różne bariery dyfuzyjne w kontakcie ze skutterudytami – jednymi z najciekawszych materiałów termoelektrycznych. Naukowcy zaprojektowali cztery typy barier metalicznych na bazie kobaltu, z dodatkiem niklu, wolframu lub chromu (Co–W, Co–Ni–W, Co–Cr, Co–Ni–Cr), a następnie wytworzyli je metodą metalurgii proszków przy użyciu techniki Pulse Plasma Sintering (PPS).
W dalszej części przeprowadzono analizę mikrostruktury i strefy międzyfazowej złącza przy użyciu mikroskopii elektronowej (SEM) i spektroskopii energorozdzielczej (EDS), a stabilność właściwości termoelektrycznych oceniano poprzez mapowanie potencjału Seebecka. Wyniki jednoznacznie wskazały, że układ Co–Ni–Cr charakteryzuje się wysoką gęstością oraz najniższą reaktywnością i wysoką stabilnością elektryczną nawet po długotrwałym wygrzewaniu.
Badania potwierdzają, że właściwy dobór składu i parametrów procesu może znacząco poprawić trwałość i niezawodność połączeń w modułach termoelektrycznych, co ma kluczowe znaczenie dla ich zastosowań w energetyce, przemyśle i transporcie.
Artykuł:
Metallurgical and Materials Transactions A-Physical Metallurgy and Materials Science
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Łukasz Ciupiński, Jakub Flaga, Mirosław Jakub Kruszewski
Dyscyplina:
Grafitowy azotek węgla (g-CN) to nowy typ nanomateriału węglowego o wyjątkowych właściwościach i dużym potencjale aplikacyjnym, który budzi jednak poważne obawy związane z jego oddziaływaniem na środowisko oraz potencjalnym narażeniem zawodowym. Istnieją doniesienia, że grafitowy azotek węgla może kumulować się w płucach, jednak jego toksyczność inhalacyjna pozostaje wciąż słabo poznana.
W niniejszym badaniu wykazano, że inhalacja nanopłytek grafitowego azotku węgla (g-CN) oraz jego wariantu domieszkowanego siarką (S-g-CN) wywołuje stan zapalny w płucach oraz zwiększa produkcję surfaktantu płucnego w pęcherzykowych komórkach nabłonkowych typu II. Towarzyszy temu wzrost poziomu ekspresji transporterów lipidów w makrofagach pęcherzykowych, które próbują usuwać nadmiar surfaktantu z przestrzeni pęcherzykowej.
Dalsze analizy wykazały, że internalizacja (wchłanianie) g-CN i S-g-CN zakłóca procesy fagocytozy lipidów i ich metabolizmu w makrofagach pęcherzykowych, co w efekcie prowadzi do odkładania się białek i fosfolipidów w tkance płucnej. Co istotne, zaobserwowano, że czysty g-CN wykazuje wyższą toksyczność inhalacyjną niż jego wariant domieszkowany siarką, co sugeruje że domieszkowanie grafitowego azotku węgla siarką może ograniczać jego szkodliwy wpływ na układ oddechowy.
Podsumowując, badanie to wykazało, że inhalacja nanopłytek grafitowego azotku węgla prowadzi do odkładania surfaktantu płucnego w płucach, dostarczając tym samym cennej wiedzy dla oceny toksyczności inhalacyjnej tego nanomateriału.
Artykuł:
Nano Today
Rok wydania:
Autorzy z PW:
Leon Gradoń
Dyscyplina: