Znak Politechniki Warszawskiej

Co warto wiedzieć o zmianach klimatu?

Szesnastu badaczy z różnych dziedzin pracowało podręcznik „Klimatyczne ABC”. Publikacja została przygotowana pod redakcją naukowców z Uniwersytetu Warszawskiego, wydana i bezpłatnie udostępniona przez Wydawnictwa UW. Wśród autorów książki jest mgr inż. Adam Rajewski z Wydziału Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej.

Zdjęcie okładki podręcznika "Klimatyczne ABC"

Okładka podręcznika "Klimatyczne ABC". Ilustracja pokazuje zmiany globalnej średniej temperatury powierzchni Ziemi w latach 1850-2019, fot. Ed Hawkins, University of Reading (licencja CC BY 4.0), za: UW

Jak zaznacza UW, „Klimatyczne ABC. Interdyscyplinarne podstawy współczesnej wiedzy o zmianie klimatu” to pierwszy w Polsce interdyscyplinarny podręcznik poświęcony zmianie klimatu. Powstał jako odpowiedź naukowców na pilną potrzebę powszechnej edukacji o kryzysie klimatyczno-ekologicznym.

Współpraca we wspólnym celu

Podręcznik jest podzielony na cztery części, przedstawiające mechanizmy (cz. 1) i przyczyny globalnego ocieplenia (cz. 2), jego konsekwencje (cz. 3) oraz działania, które mogą zapobiec najbardziej negatywnym skutkom zmiany klimatu (cz. 4).

Książka składa się z 13 tematycznych lekcji oraz 25 pytań i odpowiedzi na temat zmiany klimatu. Autorzy poruszają zagadnienia z zakresu fizyki, biologii, ekonomii, psychologii i energetyki. Podają źródła, dodają ciekawostki, posługują się schematami i rysunkami, wyjaśniają definicje. Podpowiadają też, gdzie szukać więcej informacji.

„Klimatyczne ABC” powstało pod redakcją naukową dr Magdaleny Budziszewskiej z Wydziału Psychologii UW, dr Aleksandry Kardaś z Wydziału Fizyki UW oraz Zbigniewa Bohdanowicza z Wydziału Nauk Ekonomicznych UW. W przygotowanie treści zaangażowali się badacze z Uniwersytetu Warszawskiego, Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, Instytutu Chemii Fizycznej PAN, Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie i Politechniki Warszawskiej.

Jaki jest wkład PW w podręcznik?

– Kilka miesięcy temu skontaktowała się ze mną dr Magdalena Budziszewska z pytaniem, czy zechciałbym wziąć udział w projekcie Klimatycznego ABC – opowiada mgr inż. Adam Rajewski z Wydziału Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa PW, jeden ze współautorów. – Chodziło o opracowanie materiałów problemowych w ramach interdyscyplinarnego kursu o zmianach klimatu, zarówno do kształcenia studentów Uniwersytetu Warszawskiego (a w perspektywie także innych uczelni), jak i ogólnej promocji wiedzy na ten temat. Ja zostałem zaproszony do przygotowania części dotyczącej transformacji sektora energetycznego. Chętnie się zgodziłem, bowiem projekt wydał mi się bardzo ciekawy, w szczególności ze względu na interdyscyplinarne podejście.

Segment poświęcony energetyce mgr inż. Adam Rajewski opracował wspólnie z dr. inż. Pawłem Gajdą z Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie.

Energetyka a zmiany klimatu

– W naszym tekście skupiliśmy się na wskazaniu, jakie realne możliwości ograniczenia emisji gazów cieplarnianych oferuje współczesna technologia energetyczna – wyjaśnia badacz z Politechniki Warszawskiej. – Są to przede wszystkim narzędzia związane ze zmianą struktury wytwarzania energii i przejściem z wykorzystania paliw kopalnych na źródła niskoemisyjne. Wskazaliśmy także, że jak do tej pory, działania podejmowane na rzecz ograniczenia emisji są niestety daleko niewystarczające.

Jak dodaje mgr inż. Adam Rajewski, cieszy się, że „Klimatyczne ABC” jest dostępne w formule open access.

– To sprzyja rozpowszechnianiu wiedzy, szczególnie, że przedstawione treści są przystępne dla osób nieposiadających specjalistycznego przygotowania z żadnej dziedziny – mówi.

Podręcznik można bezpłatnie pobrać ze strony Wydawnictw UW

Materiały z książki, podzielone na poszczególne lekcje, są dostępne na stronie www.KlimatyczneABC.uw.edu.pl